به نقل از جهان صنعت : به دلایلی همچون عدم اجرای موافقت‌نامه تجارت ترجیحی بین ایران و ازبکستان و محدودیت‌های ناشی از شیوع کرونا در حوزه حمل‌و‌نقل، تجارت دو کشور در پنج‌ماهه ۲۰۲۱ به ۱۴۶ میلیون دلار رسید که به هیچ وجه برای بخش خصوصی دو طرف قابل‌قبول نیست. در همین راستا علاوه پیگیری برقراری تعرفه ترجیحی میان ایران و ازبکستان از سوی رایزن بازرگانی سفارت ایران در تاشکند، قرار است کمیسیون مشترک اقتصادی دو کشور در تهران در چندماه آینده برگزار شود که در حاشیه این اجلاس اسناد مهمی در حوزه تجاری و اقتصادی به امضا خواهند رسید.
در همین راستا معاون امور بین‌الملل اتاق ایران در نشست مجمع هیات موسس این اتاق مشترک با اشاره به تجارت ۱۴۶ میلیون دلاری ایران و ازبکستان در پنج‌ماهه ۲۰۲۱ می‌گوید: با توجه به ظرفیت‌های موجود، بخش‌خصوصی دو کشور اصلا از این حجم تجارت راضی نیست. در این نشست محمدرضا کرباسی، با بیان اینکه حجم مبادلات تجاری ایران و ازبکستان از ۱۸۰ میلیون دلار در سال ۹۷ به ۳۸۰ میلیون دلار در سال ۹۸ افزایش یافته است گفت: در پنج ماهه اول سال ۲۰۲۱ حجم تجارت دو کشور ۱۴۶ میلیون دلار بود که نشان‌دهنده ۳۹ درصد رشد نسبت به مدت مشابه سال قبل است؛ با وجود این، بخش خصوصی دو کشور اصلا از این حجم روابط اقتصادی راضی نیستند. چرا که ظرفیت‌های بسیار مناسب برای همکاری اقتصادی وجود دارد و امیدواریم در یک سال آینده تا اواسط سال ۲۰۲۲ حجم روابط دو کشور به میزان چشمگیری افزایش یابد.
کرباسی ادامه داد: خوشبختانه طی ماه‌های گذشته موفق شدیم دو موافقت‌نامه همکاری‌ اقتصادی بین اتاق ایران با اتاق بازرگانی ازبکستان از یک طرف و اتاق ایران با اتحادیه صادرکنندگان تجار ازبکستان امضا کنیم. قطعا با تکمیل اتاق مشترک بازرگانی ایران و ازبکستان در آینده نزدیک شاهد ثبت جلسات منظم بین اعضای اتاق مشترک ایران و ازبکستان با اعضای اتاق مشترک ازبکستان و ایران خواهیم بود تا به این ترتیب بتوانیم خواسته‌های فعالان اقتصادی دو طرف را در یک توافق دوجانبه و در بازی برد- برد به سطح مطلوبی افزایش دهیم.
همکاری در زمینه نساجی و کشاورزی
او با اشاره به ظرفیت‌های مشترک همکاری دو کشور گفت: دو کشور ظرفیت‌های مستعد و مناسبی را در توسعه همکاری‌های خود از جمله در بخش دارو و تجهیزات پزشکی‌، خدمات فنی و مهندسی دراجرای پروژه‌های مورد نظر طرف ازبکی، همکاری در بخش مصالح ساختمانی و فولاد و فلزات دارند و در کنار آن با توجه به ظرفیت خوب طرف ازبکی در تولید پنبه، زمینه خوبی برای همکاری در بخش نساجی وجود دارد. همچنین در زمینه کشاورزی امکان توسعه همکاری‌های اقتصادی محتمل است و امیدواریم در آینده نزدیک این ظرفیت‌ها با همکاری متقابل دو اتاق مشترک به منصه ظهور برسد و شاهد توسعه همکاری اقتصادی ایران و ازبکستان در این زمینه‌ها باشیم. کرباسی در ادامه به موانع موجود در توسعه روابط اقتصادی دو کشور اشاره کرده و ادامه داد: موانعی پیش روی فعالان اقتصادی وجود دارد که نیازمند نگاه مقامات عالی دو کشور برای رفع آن‌ها هستیم. یکی از این موانع عدم اجرای موافقتنامه تجارت ترجیحی بین دو کشور است که نیازمند این است که اتاق بازرگانی ازبکستان با مذاکره با مقامات ازبکی زمینه تحقق این مهم را پیگیری کند. ما هم با وزارت صنعت و سازمان توسعه تجارت در حال مذاکره هستیم و انتظار داریم این موافقت‌نامه در اولین فرصت به امضای دو کشور برسد.او افزود: همچنین درخواست داریم زمینه افزایش تعداد پروازهای بین دو کشور فراهم شود که این امر تسهیل‌کننده رفت‌و‌آمد فعالان اقتصادی ایران و ازبکستان است. در کنار آن ضوابط کارگزاری بانکی هم از اولویت ویژه‌ای برخودار است و امیدواریم در آینده نزدیک این زمینه هم با همکاری بانک‌های مرکزی و تجاری دو کشور فراهم شود.کرباسی با بیان اینکه مقامات ازبک به خدمات خوب فنی و مهندسی ایران اذعان دارند و در طول سال‌های گذشته شرکت‌های پیمانکار ایرانی پروژه‌های موفقی در ازبکستان اجرا کرده‌اند، گفت: ما انتظار داریم در ادامه همکاری‌ها در این بخش زمینه صدور ضمانت‌نامه برای حضور شرکت‌های فنی و مهندسی در ازبکستان فراهم شود تا شرکت‌های ایرانی بتوانند در پروژه‌های مهندسی ازبکستان مشارکت جدی‌تری داشته باشند.
او همچنین به مشکلات مربوط به حمل‌و‌نقل زمینی و ریلی بین ایران و ازبکستان اشاره کرد و گفت: امیدواریم این مشکلات با مذاکرات مقامات ازبکستان و ترکمنستان حل شده و زمینه ترانزیت و انتقال کالا از طریق ترکمنستان به ازبکستان فراهم شود تا ما آسان‌تر بتوانیم مراودات اقتصادی بین ایران و ازبکستان را چه از طریق جاده و چه از طریق ریل فراهم کنیم. کرباسی ابراز امیدواری کرد که این نشست سرآغازی برای توسعه همکاری‌های اقتصادی ایران و ازبکستان باشد و در آینده شاهد روند رو به رشد این همکاری‌ها باشیم.
تاثیر منفی محدودیت‌های حمل‌و‌نقل
در ادامه این نشست گودرزی، رایزن بازرگانی سفارت ایران در تاشکند گفت: اگرچه روابط اقتصادی ایران و ازبکستان در سال‌های اخیر از روند رو به رشدی برخوردار بوده است، اما شیوع کرونا و محدودیت‌های ناشی از آن به ویژه محدودیت‌های حمل‌ونقل تاثیرات منفی بر روابط اقتصادی دو کشور به جا گذاشت. با این همه تلاش‌های بسیاری صورت گرفت تا ارتباط مقامات، تجار و بازرگانان دو کشور تداوم یابد. خوشبختانه با بهبود نسبی شرایط کرونا و کاهش محدودیت‌ها روابط دو کشور در مسیر پیشرفت قرار گرفته و رشد قابل ملاحظه در مبادلات تجاری بین دو کشور در شش ماه نخست ۲۰۲۱ موید این موضوع است.
او با بیان اینکه این نشست گام موثری در جهت تحرک‌بخشی به روابط دو کشور خواهد بود تاکید کرد: همکاری‌های حمل‌ونقلی، بانکی و تجاری به ویژه در زمینه برقراری تعرفه‌های ترجیحی با طرف ازبک در حال پیگیری و پیشرفت است.
گودرزی با اشاره به برگزاری کمیسیون مشترک اقتصادی دو کشور در تهران در چندماه آینده گفت: در حاشیه این اجلاس اسناد مهمی در حوزه تجاری و اقتصادی به امضا خواهند رسید و امیدواریم در حاشیه این اجلاس با همکاری اتاق‌های بازرگانی دو کشور همایش بزرگ تجار و بازرگانان ایران و ازبکستان برگزار شود.
تشکیل دفاتر تجاری برای بازاریابی محصولات
غفورجان عثمان‌اف معاون اتاق بازرگانی ازبکستان هم در ادامه گفت: همان‌طور که سخنرانان قبلی گفتند روابط اقتصادی ایران و ازبکستان رو به رشد و توسعه است و هر دو کشور جهت تامین رفاه مردمانشان راه رشد و توسعه اقتصادی را وظیفه خود می‌دانند. هم در ازبکستان و هم در ایران تحولات مثبت در زمینه رشد روابط اقتصادی را شاهد هستیم.
او با تاکید بر نقش تجار دو کشور در رشد و توسعه روابط بازرگانی و سرمایه‌گذاری ایران و ازبکستان ادامه داد: در اواخر سال گذشته میلادی یادداشت تفاهم تشکیل اتاق مشترک ایران و ازبکستان امضا شد و امروز ترکیب طرف ازبکی این اتاق مشترک را به طرف ایرانی اعلام کردیم. محافل کاری و تجار هر دو کشور توقعات خاصی از این اتاق مشترک دارند.
عثمان‌اف گفت: همانطور که کرباسی اشاره کرد، مساله تعرفه ترجیحی و افزایش تعداد پروازها بین دو کشور و همکاری‌های بانکی محورهای استراتژیکی برای تحقق رشد و توسعه همکاری‌های دو کشور هستند. انجام پروژه‌های بزرگ صنعتی با مشارکت صنعت‌کاران ایران در ازبکستان و تولید محصولات برای رقابت جهانی و صادرات آنها به کشورهای خارجی مورد توجه ماست.
ما به رشد و توسعه همکاری‌های حمل‌و‌نقلی و بانک‌های تجاری دو کشور علاقه‌مند هستیم.
معاون اتاق بازرگانی ازبکستان پیشنهاد داد: دفاتر تجاری شرکت‌های ازبکی در ایران و دفاتر شرکت‌های ایرانی در ازبکستان با هدف معرفی و بازاریابی کالاهای هر دو کشور و توسعه روابط اقتصادی فی‌مابین افتتاح شوند.
عثمان‌اف ادامه داد: همکاری در چارچوب سازمان‌های بین‌المللی از جمله سازمان همکاری‌های شانگهای نیز می‌تواند به رشد همکاری‌های بازرگانی دو کشور منجر شود. همانطور که آقای کرباسی گفت اگر موافقت‌نامه تعرفه‌های ترجیحی هم امضا شود امکانات بزرگی برای محافل کاری دو طرف فراهم خواهد شد. ما انتظار نداریم با تشکیل کمیته مشترک ایران و ازبکستان بازارهای هر دو کشور دچار رقابت شوند؛ بلکه انتظار داریم به همکاری‌های دوجانبه و ایجاد ظرفیت‌های جدید از طریق تشکیل این اتاق منجر شود.
او همچنین از محمدرضا کرباسی برای برگزاری یک نشست دو جانبه در تهران یا ازبکستان دعوت کرد. محمدرضا کرباسی هم در پاسخ، از این دعوت استقبال کرد و گفت: ما از شما دعوت می‌کنیم در چارچوب همکاری‌های مشترک دو کشور که به زودی در تهران قرار است برگزار شود میزبان شما و هیات تجاری ازبکستان باشیم و اولین نشست دوجانبه را در تهران برگزار کنیم.
او همچنین ضمن موافقت با پیشنهاد عثمانف برای ایجاد دفاتر اتاق‌های مشترک در تهران و تاشکند ادامه داد: امیدوارم این دفاتر بتوانند کمیته‌های کاری مشترک بین ایران و ازبکستان شکل بدهند و از این طریق زمینه‌های همکاری‌های گسترده‌تر را دنبال کنیم.
فعالیت ۳۴۴ شرکت ایرانی در ازبکستان
در بخش پایانی این نشست امیت بابایوف، رایزن بازرگانی سفارت ازبکستان در تهران با بیان اینکه توسعه مناسبات دوجانبه با ایران در همه حوزه‌های اقتصاد، حمل و نقل، تجارت و ارتباطات اهمیت زیادی برای ازبکستان دارد گفت: در سال‌های اخیر روابط دو کشور جهت‌ها و افق‌های تازه‌ای یافته است. به واسطه رهبران قدرتمند و دیپلماسی فعال دو کشور در حال حاضر روابط ایران و ازبکستان از سطح کیفی خوبی برخوردار است. به ویژه آخرین نشست کمیسیون مشترک دو کشور که دسامبر۲۰۱۹ در تاشکند برگزار و اسناد سرمایه‌گذاری و تجاری بین دو کشور امضا شد زمینه همکاری‌های مشترک را بیشتر فراهم کرد. ما امیدواریم دستاوردهای نشست پیش روی کمیسیون مشترک که قرار است در تهران برگزار شود بیشتر ازنتایج نشست تاشکند باشد.
او با بیان اینکه در سال‌های اخیر همکاری‌های اقتصادی و تجاری و سرمایه‌گذاری بین دوکشور توسعه مناسبی‌یافته و سودآوری شرکت‌های تجاری هر دو کشور در زمینه‌های فعالیت‌هایشان رشد قابل ملاحظه‌ای داشته است بیان کرد: در حال حاضر ۳۴۴ شرکت با سرمایه ایرانی در ازبکستان در حال فعالیت هستند. فقط در سال ۲۰۲۱‌،۴۱ شرکت جدید ایرانی در ازبکستان به ثبت رسیده است. مفتخرم اعلام کنم تا جولای ۲۰۲۱ حجم روابط تجاری دو کشور به بیش از ۲۴۰ میلیون دلار رسیده است. البته این شاخص‌ها به هیچ وجه منطبق بر ظرفیت‌های تجاری دو کشور نیست و انتظار می‌رود زمینه برای تحقق ظرفیت‌های دو کشور فراهم شود.
بابایوف تاکید کرد: ازبکستان آمادگی برگزاری نمایشگاه‌های تخصصی در هر دو کشور و اعزام هیات‌های تجاری در هر دو کشور را دارد.
در ادامه و در بخش دوم این نشست، انتخابات اعضای هیات‌مدیره اتاق مشترک ایران و ازبکستان برگزار شد. بر این اساس اکرم مهدوی‌زاده اردستانی، علیرضا صانعی نیک‌آبادی، موسی آقایی، حامد امینی مصلح‌آبادی، محمد جعفری، علی تقی‌پور، سیدکمال‌الدین حسینی به ترتیب بیشترین آرا را به خود اختصاص داده و به عنوان اعضای هیات مدیره اتاق مشترک ایران و ازبکستان معرفی شدند. همچنین کیقباد خدایاری و جواد نیشابوری حسین‌پور به عنوان اعضای علی‌البدل انتخاب و‌ هانی فیصلی و ایمان فرجی هم به ترتیب به عنوان بازرسان اصلی و علی‌البدل تعیین شدند.

منبع