به نقل از جهان صنعت : گروه اقتصادی- بازار ارز چند وقتی است در فاز بلاتکلیفی به سر می‌برد و نه راه پس دارد و نه راه پیش. آن‌طور که فضای معاملات بازار نشان می‌دهد بازدهی دلار برای معامله‌گران در یک ماه اخیر تقریبا صفر بوده و امکان نوسان‌گیری از خریداران و فروشندگان ارز سلب شده است. هرچند از نگاه کارشناسان سهم تحولات سیاسی و اقتصادی در تغییر جهت بازار ارز به یک اندازه مهم است، اما بی‌اعتنایی بازار به شرایط تورمی و آمارهای پولی و اقتصادی نشان می‌دهد که دماسنج دلاری بازار به طور کامل از کار افتاده است. در فضای بی‌خبری از برجام و در روزهایی که دلار نسبت به تحولات اقتصادی نیز بی‌حس شده، سخنگوی وزارت خارجه گفته «دور جدید مذاکرات در راه است». با آنکه اعلام خبر از سرگیری مذاکرات موضوع جدیدی برای بازار ارز نیست، اما این خبر می‌تواند با تحرکات جدیدی از سوی معامله‌گران همراه شود. برخی از تحلیلگران نیز بر این باورند بازگشت طرفین به میز مذاکره به معنای تقویت انتظارات کاهشی خواهد بود. در عین حال برخی نیز اعلام می‌کنند که بازار ارز، مقصد جدید پول‌های خارج شده از بورس است و باید منتظر افزایش تحرکات معامله‌گران ارزی بازار باشیم. اما آیا خبرهای مثبت رسیده از مذاکرات می‌تواند نوید روزهای کاهشی برای اسکناس آمریکایی باشد؟

دماسنج دلاری بازار
بررسی‌ها نشان می‌دهد که بازار ارز در هفته‌ها و ماه‌های اخیر بارها در معرض اخبار مثبت و منفی از مذاکرات قرار داشته است. در دوره‌هایی که خبرهای رسیده از مذاکرات مثبت بوده دلار وارد مسیر کاهشی شده و در سایه اخبار منفی نیز دلار صعودی شده است. در عین حال در مواردی بازار ارز نسبت به خبرهای رسیده بی‌اعتنا بوده و تغییر جدی در وضعیت قیمت‌ها ایجاد نشده است. بررسی وضعیت بازار از ابتدای تیرماه نیز نشان از بازدهی صفر برای معامله‌گران دارد. هرچند در مدت یادشده نیز شاهد تشکیل کف و سقف‌های قیمتی برای اسکناس آمریکایی بوده‌ایم با این وجود در غالب موارد بازار روند ثابتی را طی کرده و نوسانات قیمتی نیز در حداقل ممکن قرار داشته است. به طور کلی کارشناسان می‌گویند که بازار ارز هم از خبرهای سیاسی تاثیر می‌پذیرد و هم خبرهای اقتصادی. از این منظر باید اعلام کرد که وضعیت شاخص‌های اقتصادی می‌تواند در جهت‌گیری بازار ارز تاثیر داشته باشد. اما آنچنان که به نظر می‌رسد طی حداقل یک ماه اخیر، این بازار نسبت به تحولات اقتصادی نیز بی‌حس بوده است به طوری که اعلام رکوردشکنی نرخ تورم و تصمیم‌گیری در خصوص نرخ بهره بانکی نیز نتوانست تاثیری بر روند معاملات ارزی داشته باشد. به این ترتیب می‌توان گفت که دماسنج دلاری بازار از کار افتاده است.

خبرهای مثبت مذاکرات
اما در روزهایی که خریداران و فروشندگان با پیگیری وضعیت بازار در هفته‌های اخیر معاملات خود را به پیش می‌برند، خبرهای جدیدی از مذاکرات به گوش رسیده است. جوزپ بورل، هماهنگ‌‌کننده سیاست خارجی اتحادیه اروپا، اعلام کرده که پیش‌نویس تازه‌‌ای درباره مذاکرات هسته‌ای را به ایران و آمریکا داده و از طرف‌های مشارکت‌‌کننده در این مذاکرات خواسته که مانع از ایجاد «بحران خطرناک تازه‌‌ای» شوند. همزمان با اعلام این خبر، مقامات داخلی نیز موضع خود را در این خصوص اعلام کردند. ناصر کنعانی، سخنگوی وزارت خارجه با بیان اینکه «دور جدید مذاکرات در راه است» گفته: «ایران همواره با ابتکار در مسیر مذاکره حضور داشته است. آخرین وضعیت مذاکرات در روزهای گذشته این است که پیام‌های جدی تبادل شده است. آقای بورل متنی را پیشنهاد داده است. طرف ایرانی متن را به دقت بررسی کرده و نظرات خود را در این خصوص بیان کرده است. بعد از تبادل پیام‌ها در هفته گذشته و بررسی‌ها روی متون پیشنهادی این احتمال وجود دارد که در آینده نزدیک بتوانیم در خصوص تعیین مذاکرات هم به نتیجه‌ای برسیم». نگاهی به وضعیت بازار ارز نشان می‌دهد که اعلام چنین اخباری کمک چندانی به تغییر جهت‌گیری بازار ارز نکرده است. هرچند دلار کاهش اندکی تجربه کرده و به ۳۱ هزار و ۶۷۰ تومان نیز رسید، اما کماکان در محدوده قبلی خود یعنی محدوده ۳۱ هزار و ۷۰۰ در نوسان است.

جولان دلارهای تقلبی
اما در خصوص اثرگذاری مذاکرات بر بازار ارز نظرات مختلفی وجود دارد. برخی از تحلیلگران می‌گویند که خبر ازسرگیری دوباره مذاکرات هسته‌ای خبر خوبی برای بازیگران عرصه بازار محسوب می‌شود و می‌تواند انتظارات کاهشی را در میان آنان تقویت کند. با این حال به نظر نمی‌رسد میزان اثرگذاری این خبر بر بازار ارز چندان پررنگ باشد به طوری که احتمال دارد دلار تنها تا سطح کانال ۳۰ هزار تومانی عقب‌نشینی داشته باشد. با توجه به اینکه محدوده قیمتی دلار طی بیش از یک ماه اخیر نیز نرخ‌های بالای ۳۰ هزار تومان بوده امکان بازگشت به نرخ‌های زیر ۳۰ هزار تومان کمی بعید به نظر می‌رسد. در عین حال برخی نیز بر این باورند که بازار ارز نسبت به خبرهای مذاکرات به طور کامل بی‌حس شده و نمی‌توان انتظار داشت که خبرهای جدید رسیده تغییر چندانی در وضعیت قیمت‌های بازار ایجاد کند. این گروه می‌گویند که بازار تنها در صورتی تغییر مسیر جدی خواهد داشت که مذاکرات به نتیجه مشخصی رسیده باشد. اما در میانه اخبار سیاسی و اقتصادی و در روزهایی که دماسنج دلاری بازار ارز از کار افتاده، خبرهایی در خصوص تزریق دلارهای تقلبی آبی رنگ به بازار نیز منتشر شده است. آن‌طور که از شنیده‌ها برمی‌آید، این عملیات از طریق بازار فردایی و از طریق یک صراف صورت گرفته است. پیش‌تر بانک مرکزی انجام معاملات فردایی ارز را ممنوع و آن را معادل قاچاق ارز اعلام کرده بود. آن‌طور که از خبرهای رسیده برمی‌آید ارزش معامله صورت گرفته ۱۹ میلیارد تومان بوده است. اما از آنجا که عامل اصلی فروش دلارهای تقلبی در بازار فردایی یک صراف بوده می‌توان گفت که بازار ارز از رسمیت افتاده است. با وجود آنکه بانک مرکزی در مدت اخیر ممنوعیت‌های بسیاری بر روند معاملات بازار ارز ایجاد کرد اما هنوز هم امکان داد و ستد ارز در یک بستر شفاف وجود ندارد و همین مساله نیز زمینه‌ساز ورود دلارهای جعلی به بازار شده است.

بازار ارز در محاصره اخبار سیاسی
این روزها اما تحلیل‌هایی در خصوص ورود پول‌های خارج شده از بورس به بازار ارز منتشر شده است. برخی بر این باورند که پول حقیقی‌ها در حال فرار از بورس و حرکت به سمت خرید دلار و سکه است. با این حال تحرکات بازار ارز چندان قابل توجه نیست و مشخص نیست که چه میزان پول از بورس به سمت دلار رفته است. اما آنچه مشخص است این است که مجوز اخیر بانک مرکزی باعث شکل‌گیری صف‌های طویل پشت در صرافی‌ها شده است. بانک مرکزی پیش‌تر اعلام کرد که صرافی‌ها می‌توانند دلار صادراتی را با نرخ‌های توافقی خریداری و در بازار عرضه کنند. کامران سلطانی‌زاده، دبیر کانون صرافان کشور نیز در این خصوص گفته بود «با اقدام بانک مرکزی در جهت توافقی شدن نرخ خرید و فروش ارز صادرکنندگان در شبکه صرافی‌ها، امکان خرید ارز توسط هموطنان از طریق صرافی‌ها برای تامین ارز مورد نیازشان با کارت ملی فراهم شده است». وجود صف‌های طولانی پشت در صرافی‌ها نشان از حضور گسترده افراد برای نوسان‌گیری دارد. هرچند نرخ‌های اعلامی از سوی صرافی‌ها نیز در نیمه کانال ۳۰ هزار تومان قرار دارد با این حال هنوز شکاف قیمتی با نرخ دلار در بازار آزاد دارد. در مجموع به نظر می‌رسد بازار ارز محدوده قیمتی خود را تعیین کرده و میل به بازگشت ندارد. هرچند خبرهای جدید رسیده از مذاکرات می‌تواند به صورت مقطعی قیمت‌ها را دستخوش تغییر کند اما آنچه در تعیین وضعیت آتی بازار نقش دارد وضعیت کلی اقتصاد است نه خبرهای ضد و نقیض سیاسی.

منبع