پنج نماد اولویت صنعتی

از سوی وزارت صنعت، معدن و تجارت معرفی شد

  تاریخ چاپ:1396/02/16

.

پنج نماد اولویت صنعتی

 

فراهم کردن شرایط برای تحقق اهداف پیش‌بینی شده در بخش صنعت و معدن موجب شد تا براساس ارزیابی‌های صورت گرفته پنج شاخص کلیدی برای اولویت‌بندی رشته فعالیت‌های منتخب مدنظر قرار گیرد. محدودیت زمانی برای تحقق اهداف پیش‌بینی شده در افق 1404 از یکسو و اولویت‌بندی صحیح، شناسایی و تمرکز بر رشته فعالیت‌هایی که بیشترین نقش و قابلیت در دستیابی سریع‌تر به اهداف را دارند از سوی دیگر، موجب شد تا اولویت‌بندی رشته فعالیت‌های بخش صنعت و معدن در دستور کار قرار گیرد و به این طریق مقرر شد تا ‌سیاست‌ها و برنامه‌ها براساس اولویت‌های تدوین شده، اجرایی شود. پنج شاخص تدوین شده براساس ارزیابی 23 رشته فعالیت بخش صنعت و معدن در نظر گرفته شده تا با شناسایی صنایع اولویت‌دار گامی موثر در راستای تحقق و توسعه صنعتی کشور برداشته شود. این پنج شاخص عبارتند از «شاخص سهم ارزش افزوده، ‌شاخص سهم اشتغال، شاخص ارزش صادرات صنعتی و عملکرد صادرات صنعتی کشور، شاخص مزیت نسبی آشکار شده یکنواخت و شاخص سهم تعداد بنگاه‌های صنعتی 10 نفر کارکن و بیشتر» شاخص‌هایی که رشته فعالیت‌های صنعتی و معدنی براساس آنها اولویت‌بندی شده‌اند و در گروه‌های مختلف طبقه‌بندی شده‌اند.

با توجه به بررسي‌هاي صورت گرفته، می‌توان گفت رشته فعاليت‌هاي صنايع توليد مواد و محصولات شيميايي، توليد محصولات كاني غيرفلزي، فلزات اساسي، مواد غذايي و آشاميدني، صنايع توليد فرآورده‌هاي نفتي، صنايع نساجي و پوشاك و وسايل نقليه در تمامي شاخص‌های پیش‌بینی شده بيشترين نقش و سهم را دارند و به همین دلیل بايد در تعيين اولويت‌هاي سرمايه‌گذاري بيشتر مورد توجه قرار گيرند.  از میان پنج شاخص پیش‌بینی شده برای اولویت‌بندی صنایع و با توجه به ارزیابی و تحلیل‌های صورت گرفته از بین 23 رشته فعالیت در بخش صنعت و معدن درخصوص شاخص سهم ارزش افزوده که به‌عنوان یکی از شاخص‌های اصلی برای اولویت‌بندی فعالیت‌های صنعتی و معدنی مد نظر قرار گرفته است، 6 رشته فعالیت معرفی شده است. شاخص سهم ارزش افزوده به قيمت ثابت سال 1383 محاسبه شده و براساس داده‌هاي موجود تا سال 1392 و بر مبناي كدهاي آيسيک دو رقمي، 6 رشته فعاليت «صنايع توليد مواد و محصولات شيميايي، توليد فلزات اساسي، توليد ساير محصولات كاني غيرفلزي، وسايل نقليه زميني، ريلي و دريايي، مواد غذايي و آشاميدني و ماشين‌آلات و تجهيزات طبقه‌بندي نشده» به ترتيب بيشترين نقش در سهم ارزش افزوده بخش صنعت و معدن را به عهده دارند.

شاخص سهم اشتغال بخش بر مبناي اطلاعات كارگاه‌هاي 10 نفر كاركن و بيشتر ارزیابی‌های صورت گرفته بیانگر آن است که رشته فعاليت‌هاي صنايع مواد غذايي و آشاميدني، توليد محصولات كاني غيرفلزي، وسايل نقليه موتوري، تريلر و…، صنايع توليد مواد و محصولات شيميايي، توليد فلزات اساسي و توليد منسوجات به ترتيب بيشترين نقش را در اشتغال بخش، داشته‌اند.  از سوی دیگر بر اساس ارزیابی‌های صورت گرفته درخصوص شاخص ارزش صادرات صنعتي و عملکرد صادرات صنعتي كشور نیز می‌توان گفت «گروه فعاليت‌هاي صنايع توليد مواد و محصولات شيميايي، محصولات لاستيکي و پلاستيکي، صنايع توليد فرآورده‌هاي نفتي، توليد فلزات اساسي، مواد غذايي و آشاميدني و توليد محصولات كاني غيرفلزي» بيشترين نقش را در صادرات صنعتي به عهده دارند و به همین دلیل در راستای افزایش صادرات صنعتی باید این گروه از صنایع در اولویت قرار گیرند.

اما مزيت نسبي آشکار شده يکنواخت (SRCA) نیز که (در این شاخص ساختار صادرات ملي در مقابل ساختار صادرات جهاني براي يک كالا مورد ارزیابی قرار می‌گیرد) به‌عنوان یکی دیگر از پنج شاخص در نظر گرفته شده برای اولویت‌بندی بخش صنعت و معدن مدنظر قرار گرفته است. براساس ارزیابی‌های صورت گرفته روند افزايشي اين شاخص در طول زمان، نشان‌دهنده بهبود موقعيت رقابتي يک كالا در سطح جهان يا يک منطقه خاص، در راستاي ايجاد فرصت‌هاي مناسب يا استفاده از فرصت‌هاي پيش آمده تلقي مي شود. با توجه به محاسبات به‌عمل آمده براساس آمارهاي صادراتي سال 2014 برای این شاخص تنها رشته فعاليت‌هاي استخراج نفت خام و گاز طبيعي، به استثناي بررسي‌هاي اكتشافي، استخراج كانسارهاي فلزي و ساخت مواد و محصولات شيميايي، داراي مزيت نسبي هستند و ساير رشته فعاليت‌ها فاقد مزيت نسبي لازم در بازار رقابتي دنيا هستند.

سهم تعداد بنگاه‌هاي صنعتي 10 نفر كاركن و بيشتر نیز يکي ديگر از شاخص‌هايي است كه براساس آن گروه فعاليت‌هاي صنعتي و معدنی، مورد ارزيابي قرار گرفته است و نتايج حاصل شده بیانگر آن است که رشته فعاليت‌هاي توليد محصولات كاني غيرفلزي، صنايع مواد غذايي و آشاميدني، توليد محصولات فلزي فابريکي به جز ماشين‌آلات، صنايع توليد مواد و محصولات شيميايي، توليد منسوجات و توليد محصولات لاستيکي و پلاستيکي بيشترين نقش را در اين شاخص داشته‌اند. علاوه بر اولویت‌بندی صنایع براساس پنج شاخص کلیدی، اهداف کلی و کمی نیز برای این بخش‌ها در نظر گرفته شده است تا به این طریق مسیر رسیدن به اهداف چشم‌انداز 1404 تسهیل شود.

به منظور اولويت‌بندي اهداف كلان، طي مطالعه انجام شده از سوی وزارت صنعت، معدن و تجارت 13 هدف در نظر گرفته شده که در این خصوص می‌توان به «ارتقای بهره‌وری در بخش، افزایش جذب سرمایه‌گذاری خارجی، افزایش رقابت‌پذیری صنعتی کشور، افزایش سهم ارزش افزوده بخش از تولید ناخالص داخلی به منظور صنعتی کردن کشور، افزایش سهم صادرات صنعتی کشور در صادرات صنعتی جهان، افزایش سهم و نقش بخش خصوصی در فعالیت‌های بخش صنعت، معدن و تجارت، افزایش سهم تولیدات با فناوری متوسط و بالا در ارزش افزوده و صادرات صنعتی کشور، توسعه اشتغال پایدار در بخش صنعت، معدن و تجارت، ارتقای سهم بخش خصوصی واقعی در واگذاری مالکیت واحدهای صنعتی،معدنی و تجاری، افزایش کارآیی نظام توزیع کالا و خدمات، افزایش سهم ارزش افزوده صنعتی کشور در ارزش افزوده صنعتی جهان، الحاق به سازمان تجارت جهانی و بهره‌برداری از ظرفیت‌های آن و ارتقای شاخص‌های زیست محیطی در راستای دستیابی به اهداف توسعه پایدار» اشاره کرد. اهداف كمي بخش صنعت، معدن و تجارت نیز در برگیرنده 29 بخش می‌شود که اهم این اهداف در حوزه ارزش صادرات غیرنفتی (کالا و خدمات)، ارزش صادرات صنعتی و معدنی، سرانه صادرات غیرنفتی (کالا و خدمات)، نسبت صادرات به واردات غیر نفتی تعیین شده است.


منبع: روزنامه دنیای اقتصاد

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

چهارده − هفت =